HPE Spaceborne Computer-4 przyniesie superkomputer na Księżyc

Firma HPE opracowała Spaceborne Computer-4, system obliczeniowy wysokiej wydajności, który ma pracować bezpośrednio na Księżycu. Rozwiązanie ma ograniczyć jedną z głównych bolączek misji bezzałogowych: konieczność przesyłania próbek i danych na Ziemię w celu analizy.

Lekki sprzęt bez wentylatorów

Cały zestaw waży 1,2 kg i składa się z lekkiego, autonomicznego modułu z energooszczędnymi procesorami CPU i GPU. Nie ma w nim wentylatorów, co ma znaczenie w warunkach księżycowych: im więcej elementów ruchomych, tym łatwiej o uszkodzenie, choćby przez pył. Dane trafiają na dyski SSD firmy Kioxia, które nie mają części ruchomych i zapisują informacje w kościach pamięci flash.

Co zostanie sprawdzone

Na Księżycu system wykona testy wydajności (benchmarki) w tamtejszych warunkach. Uruchomi też modele językowe z generowaniem wspomaganym wyszukiwaniem (RAG), które przed udzieleniem odpowiedzi przeszukują dokumenty. Przetestuje ponadto przetwarzanie danych LiDAR na potrzeby kartografii i nawigacji oraz sprawdzi, czy wdrażanie i obsługa różnych aplikacji da się prowadzić niezawodnie na Księżycu.

Sprzęt poleci w ramach programu CLPS agencji NASA, jako część łazika FLIP firmy Astrolab. Ten znajdzie się na pokładzie lądownika Griffin-1 firmy Voyager Technologies. Jeśli wszystko pójdzie zgodnie z planem, start nastąpi pod koniec 2026 roku, a lądowanie w pobliżu księżycowego bieguna południowego.

Partnerzy i eksperymenty AI

Poza sprzętem i oprogramowaniem HPE misja obejmie eksperymenty NASA z AI. Algorytm FLUID to system uczenia federacyjnego, który koordynuje trzy sieci neuronowe wytrenowane na danych z Ziemi, Księżyca i Międzynarodowej Stacji Kosmicznej. Sprawdzony zostanie również model językowy dostrojony do wyszukiwania i interpretacji dokumentów na pokładzie. Deloitte dostarczy system cyberbezpieczeństwa Silent Shield, który wykrywa nietypową aktywność i włamania niemal w czasie rzeczywistym.

Jeśli testy się powiodą, rozwiązanie przyda się w misjach bezzałogowych, a także przy budowie przyszłych zamieszkanych baz. Astronauci będą mieli własne systemy przetwarzania informacji, więc dane będą krążyć znacznie szybciej niż przy stałym łączu z Ziemią.