Enza Capital uruchamia fundusz dla afrykańskich startupów AI

Enza Capital, fundusz venture capital inwestujący w afrykańskie spółki technologiczne od siedmiu lat, uruchomił fundusz poświęcony wyłącznie startupom z sektora sztucznej inteligencji oraz firmom wykorzystującym AI w swoich produktach. Zdaniem firmy afrykański rynek VC dojrzewa, a wyspecjalizowane fundusze lepiej wyszukują i wspierają najlepsze spółki.

„AI to najważniejsza zmiana technologiczna od pokolenia i trzeba ją wykorzystać, by tworzyć wartość dla szerokiego grona ludzi” – mówi Mike Mompi, partner zarządzający Enzy. Jego zdaniem inwestowanie w AI w Afryce to dziś ogromna szansa, a nawet odpowiedzialność.

Nazwa firmy pochodzi od zuluskiego słowa oznaczającego „budować” i „tworzyć”. W dwóch dotychczasowych funduszach Enza zebrała 58 mln dolarów i według własnych danych dokonała 75 inwestycji w 47 spółek w dziewięciu krajach Afryki. Mompi założył ją w 2019 roku z dwoma współzałożycielami: Sirem Johnem Lazarem, dawnym szefem Metaswitch (kupionego w 2020 roku przez Microsoft), oraz Davidem Cohenem, wieloletnim partnerem w funduszu Farallon Capital.

Przewaga wynikająca z ograniczeń

Według wyliczeń Enzy AI przyciągnęła w 2025 roku około 60% globalnych inwestycji venture, ale w Afryce nieco ponad 5%. Firma nie spodziewa się, że afrykańskie startupy będą konkurować z najbardziej zaawansowanymi modelami, bo wymagałoby to zbyt dużo kapitału. Stawia na spółki dostosowujące AI do lokalnych warunków: narzędzia głosowe rozumiejące pidgin i mieszanie języków w jednej wypowiedzi, mniejsze modele trenowane na lokalnych danych oraz rozwiązania działające przy słabej łączności. Enza nazywa to „przewagą ograniczeń”.

Przy wyborze spółek fundusz szuka założycieli, którzy dobrze znają rynek, oraz trwałej bariery wejścia: unikalnych danych, gotowych kanałów dotarcia do klientów albo produktu wbudowanego w codzienną pracę użytkowników. Ponieważ startupy AI płacą za każde zapytanie, Enza uważa też na koszty i inwestuje w firmy o wysokich marżach lub jasnej drodze do nich. Spodziewa się, że otwarte modele i tańsze lokalne moce obliczeniowe obniżą te koszty.

Fundusz wskazuje m.in. Aethex AI jako swoją inwestycję, a Lelapa AI, Intron i ToumAI jako przykłady firm budujących modele dla Afryki.