GPM J071507-114153: Beyaz cüce her 7,9 dakikada bir sinyal veriyor
5000 ışık yılı ötedeki bir radyo sinyali her 7,9 dakikada bir tekrarlanıyor. Kaynağı, Güneş benzeri bir yıldızın çevresinde dönen bir beyaz cüce çıktı.

5000 ışık yılından fazla uzaktan gelen bir radyo sinyali neredeyse saat gibi çalışıyor: her 7,9 dakikada, yani yaklaşık 7 dakika 54 saniyede bir yeni bir atım geliyor. Gökbilimciler kaynağın, Güneş benzeri bir yıldızın çevresinde dönen bir beyaz cüce olduğunu buldu. Bu düzen daha önce hiç görülmemişti.
Nesnenin adı GPM J071507-114153 ve Samanyolu'nda bulunuyor. İkili bir sistem: yakıtı biten bir yıldızdan arta kalan yoğun çekirdek olan beyaz cüce ile Güneş'le aynı tayf sınıfından, daha büyük bir G tipi yıldız. Araştırmacılar düzenli atımları beyaz cücenin dönüşüne bağlıyor. Tıpkı bir deniz feneri gibi, ışıma demeti Dünya'yı taradığında radyo teleskoplar yeni bir atım kaydediyor. Sinyalde ikinci, daha yavaş bir ritim de var: yaklaşık 1,3 gün. Bu, iki yıldızın ortak kütle merkezi etrafındaki yörünge süresi.
Uzun periyotlu geçici kaynaklar (LPT) nedir?
GPM J071507-114153, dakikalar ve hatta saatler arayla radyo atımı gönderen long-period transient (LPT) grubuna giriyor. Klasik pulsarlar çok daha hızlı döndüğü için bu kaynakları aynı yöntemle açıklamak zor. 2023'te 22 dakikalık atımlarla tanımlanan bir nesne var. ASKAP J1832-0911 ise her 44 dakikada bir hem radyo hem X-ışını yayıyor. Bazı benzer sistemlerde küçük kırmızı cücelerle eşleşen beyaz cüceler bulunmuştu. Burada eşlik eden yıldız çok daha büyük, yani kırmızı cüce şart değil. Nature Astronomy'de yayımlanan çalışmanın yazarlarına göre büyük yıldız büyük olasılıkla Roche yüzeyini doldurmuyor. Bu yüzden beyaz cücenin yoğun biçimde madde çektiği varsayılamaz.
Gökbilimciler bunu nasıl buldu?
Önce Avustralya'daki Murchison Widefield Array, Samanyolu'nun güney yarımküreden görünen kısmını taradı. Ardından Güney Afrika'daki MeerKAT kaynağın konumunu netleştirdi. Hawaii'deki Keck Gözlemevi teleskopları ışığın tayfında G tipi yıldızı doğruladı. Ekip, Pawsey Supercomputing Research Centre'da 100 saatten fazla radyo verisini işledi ve atımların varış zamanındaki küçük kaymaları izledi. Bunlar, kaynağın beyaz cüceyle birlikte hareket ettiğini gösterdi. Işımanın yüzeyde mi yoksa hemen yakınında mı oluştuğu henüz belli değil.
En şaşırtıcı bulgu polarizasyondan geldi. Radyo dalgaları manyetize plazmadan geçerken polarizasyonu değişir, buna Faraday dönmesi deniyor. Bu sistemde etki, yörüngenin belirli evrelerinde ani değişiyor. Bu, büyük yıldızın çevresinde güçlü manyetize bir bölge olduğunu düşündürüyor. Olası açıklama, Güneş'te de görülen, manyetik alanın tuttuğu dev bir plazma yapısı olan protüberans. Yani beyaz cüce doğal bir prob gibi çalışıyor, çünkü hiçbir teleskop bu kadar uzak bir yıldızın yüzey ayrıntılarını doğrudan ayıramaz.
Göz atmaya değer uygulamalar
Doğru kareleri seçin, toplayın, hedefe ulaşın. Öğrenmesi kolay, ustalaşması zor. Ücretsiz, her yaşa uygun.
Yapay zekâ sohbet partneriyle konuşun; her cümleniz düzeltilip kendi dilinizde açıklanarak geri gelsin. 9 dil, A1'den C2'ye.
EDIFACT ve X12 mesajlarını açın, her segment açıklansın, JSON/XML'e çevirin, PDF ve Excel'e aktarın. Yerelde çalışır, yükleme yok.
Kime, hangi özel gün için ve nasıl bir karakter olduğunu seçin. Arama motoru yerel mağazaların ürün açıklamalarını okuyup uygun olanları sıralar. Ücretsiz, kayıt yok.
Aynı günden diğer haberler
Tümünü gör →
Optimizely betiklerine saldırı: 178 büyük sitede kötü amaçlı yazılım

Google Haritalar sıralaması: 4,9 yıldızlı kopyacı yine de şansa bağlı

Android Auto güncellemesi: yeni özellikler yalnızca 8 telefonda

GTA neden Grand Theft Auto? Her şey bir polis oyunuyla başladı
Daha fazla: Bilim
Tümünü gör →
ABD'deki hiper ölçekli veri merkezleri 148 ülkeden fazla elektrik yaktı

Curiosity Mars'ta sıvı benzeri ince su filmlerine dair ipuçları buldu

B12 vitaminli pil: İspanyol ekibin çinko-hava pili 250 şarj dayandı
