Vectar Energy: od solarnych generatorów do rynku emisji CO2

Vectar Energy, firma założona przez Deborah Fadeyi i działająca z rejestracją w Wielkiej Brytanii, zmieniła profil: z producenta przenośnych stacji zasilania na energii słonecznej stała się spółką z obszaru finansowania klimatycznego. Jej głównym produktem jest dziś ecoWise, platforma łącząca małe projekty fotowoltaiczne w jedno portfolio. Dzięki temu zyskują one dostęp do rynków węglowych, na które samodzielnie by nie weszły.

Od osobistej tragedii do własnego produktu

Fadeyi wspomina, że w 1999 roku straciła przyjaciółkę, która zatruła się tlenkiem węgla ze spalin generatora. W 2025 roku komisarz ds. energii stanu Lagos Biodun Ogunleye mówił, że w tym stanie rocznie około 30 tys. osób umiera z powodu narażenia na tlenek węgla. Pierwsze próby budowy solarnych generatorów podjęła w 2019 roku w ramach wcześniejszego przedsięwzięcia YettyFlames. W 2020 roku założyła Vectar Energy, a pierwszym produktem było Vectar Eco, przenośna stacja mająca zastąpić małe generatory benzynowe.

Problem z ceną

Lokalnie składane urządzenia okazały się dla klientów zbyt drogie, więc zespół przeniósł projekt do Chin i zaczął sprowadzać półmontowane jednostki, kończone w Nigerii. Do 2023 roku firma miała płacących klientów i przychody, a w ofercie pojawiło się też Vectar Eco Mini. Wysoki koszt początkowy pozostał jednak barierą. Współpraca z pożyczkodawcami, takimi jak Credit Direct i AltPower, nie wypaliła, bo wielu klientów nie spełniało wymogów kredytowych. Własne raty bez odsetek w Lagos i Abudży też nie dotarły do wystarczająco szerokiej grupy. „Rozwiązywaliśmy problem, ale nie w skali, jakiej wymagał” – mówi Fadeyi.

W 2024 roku firma uruchomiła SUNWISE, model dla mikro- i małych firm z opcją wynajmu z wykupem od 2000 naira (1,49 USD) dziennie. W kwietniu do zespołu jako dyrektor techniczny dołączył Habeeb Mustapha, później współzałożyciel. W tym samym czasie Fadeyi zaczęła pytać, czy wartość środowiskowa zastąpionej benzyny lub oleju napędowego może stać się dodatkowym źródłem przychodu, obniżającym koszt instalacji.

Sprzedaż dowodów zamiast sprzętu

Odpowiedzią jest agregacja: zamiast wprowadzać na rynek węglowy pojedynczą instalację, ecoWise łączy wiele instalacji, a docelowo także niezależnych deweloperów, w jedną strukturę. Firma przesuwa w ten sposób ciężar działalności ze sprzedaży sprzętu na dostarczanie dowodów redukcji emisji.