Rosja rozważa płatną rejestrację smartfonów w bazie IMEI

Rosyjskie Ministerstwo Rozwoju Cyfrowego (Mincyfry) rozważa wprowadzenie opłat za obowiązkową rejestrację importowanych urządzeń mobilnych w jednolitej bazie numerów IMEI. Jak przekazał resort, opracowywanych jest kilka modeli takiej rejestracji.

Stała opłata albo procent od wartości

Według ministerstwa za urządzenia wwiezione oficjalnie mogłaby obowiązywać niewielka stała opłata. W przypadku telefonów sprowadzonych szarym kanałem opłata mogłaby stanowić określony procent ich wartości. Zasady rejestracji, w tym kwestię odpłatności i jej wysokość, ma określić rozporządzenie rządu. Resort zastrzega, że treść projektu ustawy może się zmienić.

Wpływy trafiłyby do budżetu federalnego albo do rezerwy usługi powszechnej – twierdzą rozmówcy z rynku telekomunikacyjnego. Jeden z nich wskazuje, że obowiązek powiązania IMEI z numerem abonenta mógłby wejść w życie już w 2027 roku. Od 2028 roku w sieciach miałyby działać wyłącznie urządzenia zarejestrowane w bazie, a karta SIM w niezarejestrowanym telefonie przestałaby działać. Numer IMEI byłby wpisywany do umowy z abonentem.

Szara strefa i ryzyka

Nie wiadomo jeszcze, jak będzie ustalana wartość smartfona do naliczenia opłaty procentowej. Rozmówca z rynku elektroniki zauważa, że telefon wwieziony bez opłat celnych można by w ten sposób zalegalizować, i to wyraźnie taniej niż przy 22% VAT.

Spółka Inventive Retail Group szacuje, że wśród urządzeń droższych niż 100 tys. rubli co najmniej połowa trafiła do Rosji w ramach schematów cargo i transgranicznego e-commerce, co oznacza co najmniej 200 mld rubli. Według MTS udział szarych urządzeń w segmencie premium przekracza 50%. Inventive Retail Group uważa, że zmiana może pomóc w wybieleniu rynku.

Siergiej Kudriaszow ze Strategy Partners zwraca uwagę, że niezarejestrowane urządzenia przestaną działać w sieciach, co odbiera sens przemytowi, a powiązanie urządzeń z abonentami poszerza możliwości identyfikacji użytkowników. Ostrzega jednak przed stworzeniem pojedynczego punktu awarii: jeśli baza IMEI stanie się niedostępna, może to sparaliżować łączność mobilną.

O planach stworzenia rejestru IMEI ministerstwo informowało pod koniec 2025 roku. W maju 2026 roku resort wykluczył płatną rejestrację z drugiego projektu ustawy antyfraudowej, a sam projekt jednolitej bazy pozostał w mocy.