Yapay zekâ ajanları genç yazılımcıları eliyor: 2036'da kim kod yazacak?

Yazılım geliştirmede yapay zekâ kullanımı arttıkça şirketler kariyerine yeni başlayan çok daha az kişi işe alıyor. Kısa vadede hesap tutuyor, uzun vadede ise ciddi bir soruna dönüşebilir.

JetBrains'in Ağustos 2026'da yayımlanan, dünya genelinde 15 binden fazla profesyonel geliştiricinin katıldığı anketine göre katılımcıların yüzde 90'ı yapay zekâ kodlama ajanlarını en az haftada bir kullanıyor. Daha az konuşulan ikinci bir eğilim ise giriş pozisyonlarındaki temkinli tutum. Stanford'un “Canaries in the Coal Mine” çalışması, ABD'de 22–25 yaş arası yazılımcıların istihdamının 2022 sonundan bu yana yaklaşık yüzde 20 azaldığını, aynı mesleklerde deneyimli çalışanların istihdamının ise arttığını gösteriyor.

Darboğaz insana kaydı

Makaleyi kaleme alan isim, Eliyahu Goldratt'ın Kısıtlar Teorisi'ne atıf yapıyor: bir sistemin performansını en büyük darboğaz belirler. Yapay zekâ kodun önemli bölümünü saniyeler içinde üretebildiği için sorun artık nadiren kod yazmanın kendisinde. Eksik kararlar, düşük gereksinim kalitesi, sistemler arası elle yapılan devirler, yetersiz code review kapasitesi ve yapay zekâyı güvenli sınırlar içinde tutan “guardrail” eksikliği asıl engel. Bunların hepsi insan muhakemesi gerektiriyor; yani tam da eğitimi bıraktığımız alan.

Üretilen kod her zaman olması gerekeni yapmıyor. Deneyimli geliştiriciler hataları fark ediyor ve bu sayede muhakemelerini keskinleştiriyor. Yeni başlayanlar ise çoğu zaman ölçütten yoksun; neyin yanlış olduğunu göremedikleri için inandırıcı görünen yanıtı kabul ediyor. Yapay zekâ mevcut muhakemeyi güçlendiriyor, ama yenisini üretemiyor.

Çözüm: araçlardan uzak tutmak değil

Yazar, gençleri araçlardan uzak tutmanın çözüm olmadığını savunuyor. Eğitim, işin bugün yapıldığı yere, yani üretilen koda ve review sürecine taşınmalı. Önerilen model, her iki ila dört geliştiriciye bir deneyimli kişinin düştüğü, mimari ve kod anlayışının birlikte üstlenildiği karma ekipler. Buna sabit bir “buddy” kişisi, deneyimli mimarlarla ortak çalışma günleri ve pair programming ekleniyor. Uzaktan çalışma sürüyor, ancak bilgi alışverişi artık bilinçli biçimde organize edilmek zorunda.

Sözü edilen sistemler on yıl ve daha uzun süre çalışıyor, maliyetleri de bu sürenin tamamında belirleniyor. Bugün eğitim payını kesmek, 2036'da hâlâ çalışması gereken uygulamaların sürdürülebilirliğine karar vermek demek. On yıl sonra yazılımı, bugün yetiştirmeye devam edenler geliştirecek.