Vibecoding, geliştiricilerin yapmadığı uygulamaları kullanıcıya yaptırıyor

Yapay zekâ sohbet botlarıyla yazılım üretmek anlamına gelen vibecoding, birkaç yıl önce imkânsız olan bir şeyi mümkün kılıyor: kişinin kendi ihtiyacına göre uygulama geliştirmesi. Ne istediğinizi yazmanız yeterli. Ismarlama takım diken terzinin yerini artık sohbet arayüzüne sahip bir dil modeli alıyor.

Herkese hitap eden uygulamaların sınırı

Bugüne kadar kullanıcı, tek bir iş için uygulama indiriyor ve geri kalan ek özelliklere katlanmak zorunda kalıyordu. Aynı işi gören onlarca uygulama ortaya çıkınca öne çıkmanın tek yolu özellik eklemek oldu. Uygulamalar çoğu zaman saçma boyutlara şişti ve kimsenin kullanmadığı işlevlere kaynak harcadı. Üstelik her kullanıcıya özel çözüm sunmak geliştirici için mümkün olmadığından çok özel görevler hep dışarıda kaldı. Geri dönüş yolu yalnızca öneri kutusuydu.

Yazar, bu yöntemle kendine birçok araç geliştirdiğini anlatıyor: verilerin ev ağından çıkmadığı bir ev otomasyonu uygulaması, Android telefonlardaki bloatware'i silen bir yazılım ve kendi sunucusunda veri tabanı bulunan bir aile görev uygulaması.

Fikir tamamen yeni değil. Excel makroları, IFTTT, Android'de Tasker ve iOS'ta Kestirmeler de yazılımı kişiselleştirmeye izin veriyordu. Fark, bunların öğrenmeyi gerektirmesi; şimdi ise “Bunu yapsın istiyorum” yazmak yetiyor.

Güç yer değiştiriyor

Eskiden bir uygulamanın neler yapabileceğini geliştirici belirliyordu. Bu hâkimiyet kullanıcı lehine zayıflıyor, ancak gerçek bir özgürlük anlamına gelmiyor; çünkü güç artık OpenAI, Anthropic, Google, xAI gibi yapay zekâ modeli sağlayıcılarına geçiyor. Bugün sıradan bir hizmet gibi görünen şey bir bağımlılığa dönüşebilir ve bağımlılıklar er geç ücretlendirilir. İyi bir uygulama için iyi bir modele ödeme yapmak gerekiyor; yani abonelik ortadan kalkmıyor, geliştiricinin uygulamasından yapay zekâ planına taşınıyor.

Kendi yaptığınız uygulama daha iyi olmak zorunda da değil. Çalışıyor ama neden çalıştığı pek bilinmiyor, destek yok, hata düzeltmesi modele bağlı ve hassas bir şeyi bozmayacağının garantisi bulunmuyor.

Yazara göre vibecoding geliştiricilerin yerini almayacak; tıpkı görsel ve metin üretiminin tasarımcıların ve yazarların yerini almaması gibi. Size uygun çalışan bir uygulama elde ediliyor, ancak binlerce kullanıcıya dayanan, güvenli ve gelecekte bakımı yapılacak bir uygulama elde edilmiyor. Kısa vadede klasik uygulamalar çoğu kişinin ihtiyacını karşılamayı sürdürecek, vibecoding ise hiçbir geliştiricinin kapatamayacağı boşlukları dolduracak.