Osegi
Bilim·1 dk okuma

TU Wien'in görünmez QR kodu bir A4 kâğıda 2 TB sığdırabilir

TU Wien araştırmacıları, hücreleri 49 nm olan ve gözle görülmeyen rekor küçüklükte bir QR kodu geliştirdi. Bu ölçekte bir A4 sayfaya yaklaşık 2 terabayt veri sığabilir.

A microscopic QR code with cells only 49 nanometres wide, shown beside an A4 sheet of paper for scale.
Görsel: ギズモード・ジャパン

Viyana Teknik Üniversitesi'nden (TU Wien) bilim insanları, sıradan bir bakteriden bile küçük olduğu halde kararlı biçimde çalışan bir QR kodu tanıttı. Izgara hücrelerinin genişliği yalnızca 49 nm olan kod, araştırma ekibine göre çalışan en küçük QR kodu olarak Guinness rekorunu elinde tutuyor. Önceki örnekten yüzde 37 daha küçük.

Görünmeyen QR kodu neden gerekli

Cevap basit: devasa miktarda veriyi saklamak. Bu kadar küçük kodlar dayanıklı bir ortama kazınabilirse, bir A4 kâğıdın yüzey alanına yaklaşık 2 terabayt veri yazılabilir. Üstelik bu ortamın saklanması da okunması da enerji gerektirmiyor.

Tek engel donanım: kodu okumak için elektron mikroskobu şart. Görünür ışığın dalga boyu yaklaşık 380–750 nm olduğundan tek tek pikseller optik mikroskopla çözülemeyecek kadar küçük. Akıllı telefon kamerası ise söz konusu bile değil.

Neden QR formatı

QR kodlarında yerleşik hata düzeltme var; bu yüzden çıkartmanın bir kısmı bozulsa bile kod çalışmaya devam ediyor. Amacın verileri manyetik ve elektronik depolama ortamlarının ömrünün çok ötesinde, onlarca hatta yüzlerce yıl korumak olduğu arşivleme için bu özellik cazip.

Teorik olarak QR kodunu tek tek atomlarla, atomun varlığını 1, yokluğunu 0 sayarak oluşturmak da mümkün. En yaygın küçük sürüm olan Sürüm 1, 21×21'lik bir ızgara kullanıyor; atom yarıçapı 0,1–0,2 nm civarında olduğundan bu, teorik olarak kenar uzunluğu 2,1–4,2 nm arasında bir kod demek. Ancak ekipten, TU Wien Malzeme Bilimi ve Teknolojisi Enstitüsü'nde profesör olan Paul Mayrhofer, atom ölçeğindeki kodun mümkün olsa da pratik olmadığını belirtiyor. Ona göre tek tek atomlar yerleştirildikleri yerde kalmadığı için bu yöntem bilgi saklamada temelde güvenilmez.

Ekibin kodu bu nedenle atom ölçeğinden en az bir basamak daha büyük, ancak elektron mikroskobuyla güvenle okunabiliyor. Fikir günlük kullanımdan uzak görünse de, değerli verileri yüzyıllarca saklamak için anlamlı bir yol olabilir.

Göz atmaya değer uygulamalar

SUMO: sayı bulmacası

Doğru kareleri seçin, toplayın, hedefe ulaşın. Öğrenmesi kolay, ustalaşması zor. Ücretsiz, her yaşa uygun.

Dialo: konuşarak dil öğrenin

Yapay zekâ sohbet partneriyle konuşun; her cümleniz düzeltilip kendi dilinizde açıklanarak geri gelsin. 9 dil, A1'den C2'ye.

Etiketler:tu wienqr codedata storagenanotechnologyarchival storage

Aynı günden diğer haberler

Tümünü gör →

Daha fazla: Bilim

Tümünü gör →